Inloggen
U bent niet ingelogd. Inloggen
Categorieën
Alle categorieën Leren van topcoaches Seniorentraining Juniorentraining Pupillentraining Vrouwen- en meisjestraining Keeperstraining Conditie- en coördinatietraining Techniektraining voetbal Technisch beleid voor voetbalclubs Communiceren & leiderschap Voetbaltactiek Boekenoverzicht Webcolleges
Zo versla je elke manier van druk zetten!
| Bedankt voor uw mening!
Woensdag 24 Juni 2020


Een belangrijk onderdeel in het voorbereiden van een wedstrijd is het bekijken hoe de tegenstander druk zet. Dit heeft namelijk grote invloed op de wedstrijd en hoe je als team op kan bouwen. Door het druk zetten van de tegenstander te analyseren, kan een coach de opbouw aanpassen en vervolgens trainbaar maken om zo beter onder deze druk uit te kunnen spelen. Er zijn echter allerlei soorten manieren waarop een tegenstander druk kan zetten. Deze manieren hebben allemaal hun sterke punten, maar veel belangrijker, ook zwakheden die benut kunnen worden. Daarom is het voor coaches belangrijk om te weten hoe je onder verschillende manieren van druk zetten kan uitspelen. Hierom analyseerde Cameron Meighan, veelgebruikte manieren van druk zetten. Vervolgens keek hij naar hoe je onder deze manieren van druk zetten kan uitspelen.

Tekst: Cameron Meighan | Vertaling: Thom Bleijerveld | Met dank aan: Total Football Analysis

Omgooien of kleine aanpassingen?
Er zijn twee manieren hoe je jouw opbouw kan aanpassen aan de manier van druk zetten van de tegenstander. De eerste manier is de opbouw volledig aanpassen aan de manier van druk zetten van de tegenstander. In dat geval maak je dus een plan van aanpak voor de desbetreffende tegenstander.

De tweede manier is vasthouden aan de eigen manier van opbouwen, maar wel kleine aanpassingen doen om het opbouwen makkelijker te maken. Denk hierbij aan kleine positieaanpassingen of bewegingen tijdens het opbouwen. Beide manieren hebben hun voor- en nadelen. Daarom is het als coach belangrijk om te kijken naar welke manier het beste bij jouw manier van spelen of filosofie past. In dit artikel wordt alleen gekeken naar verschillende manieren van hoog druk zetten.

Klopps pressingmachine
We beginnen met, mogelijkerwijs, de beste uitvoering van druk zetten in voetbal: de 1:4:3:3 van Liverpool. In hun 1:4:3:3-formatie legt Liverpool de nadruk op het verdedigen van het centrum van het veld. Als de tegenstander de bal naar hun centrale verdediger speelt, gaat de buitenspeler van Liverpool beginnen met druk zetten. Tijdens het druk zetten zorgt deze buitenspeler ervoor dat de passlijn naar de back wordt afgesloten. De spits, veelal Roberto Firmino, staat in de as van het veld. Hij positioneert zich zo dat de passlijn naar de verdedigende middenvelder en de andere middenvelder aan de balkant wordt afgeschermd.

Liverpool laat vervolgens de passlijn naar de middenvelder aan de andere kant open. Hiermee geeft Liverpool de tegenstander het idee dat er onder de druk uitgespeeld kan worden. In werkelijkheid is dit een pressingtrap. Dit houdt in dat de tegenstander wordt gelokt tot het geven van een bepaalde pass, waarna Liverpool massaal druk geeft. Deze manier van druk zetten is zo succesvol, omdat Liverpool met de drie aanvallers maar liefst vijf spelers weet af te dekken.

 

Diagram 1


Hoe kan je onder de druk van Liverpool uitspelen?
Als je nadenkt over hoe je onder de druk van de tegenstander wil uitspelen, moet je altijd op zoek gaan naar de zwakke plek. Bij Liverpool is dat de rol van Roberto Firmino. De spits moet een groot gebied afdekken, in het bijzonder een gebied dat achter hem ligt.

Een manier om dit te doen is zichtbaar in de foto hieronder. De twee centrale verdedigers staan ver uit elkaar en de keeper positioneert zich tussen deze twee spelers in. Hierdoor kan de keeper helpen in het geven van korte passes in de opbouw. De middenvelder aan de balkant zakt vervolgens verder terug. Hiermee geeft hij Roberto Firmino een dilemma: de passlijn naar de verdedigende middenvelder afdekken óf die naar de middenvelder aan de balkant.

Hierdoor wordt de andere buitenspeler gedwongen om zichzelf meer in de as van het veld te positioneren om zo Firmino te helpen. Als de buitenspeler dit niet doet, kan de ’nummer 6’ de bal zo ontvangen.

 

Diagram 2


Op het moment dat de buitenspeler besluit om naar binnen te komen, kan je als team de keeper gebruiken om de bal snel naar de andere centrale verdediger te spelen. Liverpool zal dan snel willen kantelen richting de andere kant, maar kan dit onmogelijk snel genoeg doen. Hierdoor kan de linker centrale verdediger de bal inspelen naar de linksback. Als de back van Liverpool vervolgens besluit om door te stappen, kan je als team de ruimte die in zijn rug ontstaat gebruiken om onder de druk uit te spelen.

 

Diagram 3


In de foto hieronder wordt zichtbaar dat Napoli een vergelijkbare manier gebruikt om onder de druk uit te komen. Er worden twee middenvelders gebruikt om Firmino aan het twijfelen te brengen. Napoli speelt de bal vervolgens naar de linksback, die onder druk wordt gezet door een middenvelder van Liverpool. Door de diepe positionering van het middenveld van Liverpool kan de tegenstander de bal richting de as van het veld spelen. Een speler die zich daar positioneert kan dan vervolgens de opbouw naar de helft van de tegenstander brengen.

 

Situatie 1


Een ander voorbeeld is zichtbaar tijdens de wedstrijd tussen Manchester City en Liverpool. In dit voorbeeld beweegt de centrale verdediger van City door om zich naast de ’nummer 6’ te positioneren. Firmino wordt hierdoor in vertwijfeling gebracht, waardoor Bravo de vrije Rodri kan aanspelen. Door deze pass ligt de linkerkant van het veld open en kan City makkelijk opstomen.

 

Situatie 2


Nog een andere optie is een bal van de keeper naar de back die vrijstaat. Het nadeel hiervan is dat de bal lang onderweg is, wat Liverpool de tijd geeft om zich opnieuw te positioneren en druk te geven.

Gebruik positiewisselingen om Liverpool hun druk te doorbreken
De volgende strategie om de druk van Liverpool te doorbreken is geïnspireerd op Tim Walter zijn methode. Deze methode gaat gepaard met veel positiewisselingen, loopacties om de tegenstander te lokken en centrale verdedigers die verticale passes geven.

In het onderstaande voorbeeld heeft de rechter centrale verdediger de bal. Op dat moment zakt de linksback helemaal uit om later in de opbouw zijn team te kunnen ondersteunen. Tegelijkertijd maakt de nummer 8 een loopactie weg van de bal, om de tegenstander met zich mee te lokken.

 

Diagram 4


Door deze loopactie ontstaat er een grote ruimte in de as van het veld. Deze ruimte moet gebruikt worden om onder de druk uit te spelen. De rechter centrale verdediger speelt de bal terug naar de keeper, waarna de linker centrale verdediger gaat sprinten richting de ontstane ruimte in de as van het veld. De keeper speelt de bal vervolgens naar de uitgezakte back, die de bal op zijn beurt weer naar de ingeschoven centrale verdediger kan spelen. Op het moment dat dit lukt, heb je een 4-tegen-3-situatie gecreëerd op het middenveld.

 

Diagram 5


De linksback kan ook eerder naar binnen bewegen, waardoor de centrale verdediger ook al eerder inschuift. Door middel van een riskante pass kan er dan zelfs een 5-tegen-drie-situatie gecreëerd worden op het middenveld, op het moment dat de rechtsback zich ook gaat mengen.

 

Diagram 6


De tegenstander zet druk vanuit een 1:4:4:2-ruit
In dit gedeelte zal voornamelijk worden verwezen naar Bayern München, omdat zij de afgelopen weken succesvol waren in het onder de druk uitspelen tegen teams die vanuit een 1:4:4:2-ruit druk gaven. Voorbeelden hiervan waren zichtbaar in de wedstrijden tegen Schalke en Borussia Mönchengladbach, die uiteindelijk hun manier van druk zetten moesten veranderen.

Eerst maar eens kijken naar de gebruikelijke 1:4:4:2-ruitformatie tegen een 1:4:3:3-formatie. In de foto hieronder is de structuur van de ruit te zien, waarin de nummer 10 van de verdedigende partij de nummer 6 van de tegenstander dekt. Doordat de bal in het centrum is, worden de andere centrale middenvelders allebei gedekt en is de nummer 6 van het verdedigende team ‘vrij’.

 

Diagram 7


Op het moment dat het team de bal naar de zijkant speelt, stapt de centrale middenvelder aan de balkant uit om de back van de tegenstander onder druk te zetten. De rest van het team kantelt mee om de dichtstbijzijnde middenvelders te dekken. Deze formatie is erg geschikt voor druk zetten, omdat je heel makkelijk een man-meer-situatie kan creëren rondom de bal.

 

Diagram 8


Bayern München als voorbeeld om onder deze druk uit te spelen
Het zwakke punt van de ‘1:4:4:2-ruitpress’ is het gebrek aan druk op de vier verdedigers. Verder moeten de centrale middenvelders zowel een middenvelder als een back in de gaten houden. Bayern gebruikte vooral dit onderdeel om onder de druk van Borussia Mönchengladbach uit te komen.

In de foto hieronder is deze tactiek te zien. De rechtsback van Bayern München is in balbezit en wordt onder druk gezet door de linkermiddenvelder van Mönchengladbach. Op dat moment maakt de nummer 10 van Bayern een loopactie naar voren, waardoor er ruimte ontstaat bij de nummer 6. De nummer 6 heeft extra veel ruimte doordat de nummer 8 aan de andere kant van het veld juist wegtrekt en hierdoor meer ruimte maakt voor zijn 6. Hierdoor wordt de ruimte groter gemaakt, waardoor het lastiger wordt voor de tegenstander om druk te zetten.

 

Diagram 9


De foto hieronder is een voorbeeld uit de wedstrijd zelf. De ruimte wordt gecreëerd voor de uitzakkende nummer 6 Thiago. Vanuit daar opent Thiago het spel naar de andere kant, waarna Bayern kan aanvallen op de helft van de tegenstander.

 

Situatie 3

Ook kan je er als team voor kiezen om de nummer 10 in de 1:4:4:2-ruit voor een keuze te stellen. Dit is vergelijkbaar met het concept wat net is omschreven bij Firmino en dit laat zien dat formaties uit elkaar te trekken zijn. In de situatie hieronder positioneren de twee centrale verdedigers zich ver uit elkaar. Hierdoor ontstaat er ruimte voor de nummer 6 om de bal in de as te ontvangen. Deze nummer 6 wordt echter onder druk gezet door de nummer 10 van de tegenstander. Door een extra middenvelder uit te laten zakken, creëert Bayern München een 2-tegen-1-situatie, waardoor de ploeg makkelijk door de druk van de tegenstander heen kan spelen. In het onderstaande voorbeeld doet Bayern dit door Thiago aan te spelen, die de bal vervolgens richting de zijkant speelt.

 

Situatie 4


In de illustratie hieronder is dit fenomeen ook te zien. Uiteindelijk worden de backs van Schalke in een ondertalsituatie gebracht. De back van Bayern kan in samenwerking met de buitenspeler namelijk een 2-tegen-1 creëren. Als je snelle backs hebt, zoals bijvoorbeeld Andrew Robertson of Alphonso Davies, kan je als team erg gevaarlijk worden.

 

Diagram 10


Spelen tegen 4:4:2 op een lijn
Een van de nadelen van verdedigen in een systeem met twee spitsen is dat, wanneer het aanvallende team de tegenstander goed weet te lokken, het verdedigende team uit elkaar gespeeld kan worden. Zeker als een team kiest voor een opbouw met drie spelers kan dit makkelijk bereikt worden. Toch kan druk zetten vanuit een 1:4:4:2 erg succesvol zijn, in het bijzonder wanneer teams opbouwen met vier verdedigers. Om die reden wordt deze manier van druk zetten gebruikt door bijvoorbeeld Manchester City, PSG en RB Leipzig.

Hieronder kunnen we zien hoe een 1:4:4:2 er op papier uitziet tegen een 1:4:3:3. De buitenste middenvelders zetten druk op de backs, terwijl de centrale middenvelders een 3-tegen-2-situatie moeten uitvechten in de as van het veld. Hierdoor wordt de nummer 6 van de tegenstander het voornaamste gevaar.

 

Diagram 11


Hoe er doorheen te spelen
De nummer 6 staat vaak ver af van de twee centrale middenvelders van het team dat in een 1:4:4:2 speelt. Hierdoor moet de tegenstander de formatie aanpassen om druk te krijgen op de nummer 6. Hoe groter je als team de ruimte weet te maken bij de 6, hoe beter het onder de druk uitspelen zal gaan. Een van de vele manieren om dit te doen is hieronder zichtbaar. De rechtsback zakt helemaal uit en ontvangt de bal. Tegelijkertijd maakt de nummer 8 een loopactie richting de zijkant, waardoor hij een centrale middenvelder van de tegenstander met zich meelokt. Hierdoor wordt de ruimte bij de nummer 6 groot en kan hij moeilijk onder druk worden gezet.

 

Diagram 12


Maak gebruik van een driemansopbouw
Zoals eerder genoemd kan druk zetten met twee spelers voor problemen zorgen. In het bijzonder wanneer de tegenstander ervoor kiest om met drie spelers op te bouwen. Borussia Möchengladbach deed dit erg goed in hun wedstrijd tegen Hertha BSC. In deze wedstrijd werd de voorste lijn van Hertha uit elkaar getrokken, waardoor het voor hen steeds moeilijker werd om de passlijnen naar het middenveld dicht te zetten. Bovendien hebben de buitenste middenvelders het moeilijker, omdat ze nu ineens zowel de buiten- als de binnenkant in de gaten moeten houden.

 

Diagram 13


Hierdoor ontstaat er meer ruimte voor de spelers in de halfspaces, waar de bal naar toe gespeeld kan worden. Ondanks dat Hertha BSC hier wat verder ingezakt staat, kan dezelfde manier van opbouwen worden toegepast als de tegenstander hoger druk zet. Bovendien verdedigde Hertha wat verder terug omdat ze geen druk kregen op de bal.

 

Situatie 5


De nummer 6-ruimte vrijlaten
Tim Walter heeft ook een ander concept om onder de druk van een 1:4:4:2 uit te spelen. Dit concept houdt in dat de ‘nummer 6-ruimte’ wordt opengelaten. Hierdoor wordt de overtalsituatie in de as van het veld nog steeds maximaal benut. Deze manier van opbouwen houdt in dat de drie middenvelders hoog weg gaan staan om daarmee de middenvelders van de tegenstander te binden. De achterste vier staan hier dicht bij elkaar, terwijl de backs erg laag spelen, waardoor de balcirculatie makkelijker wordt. Bij deze manier van opbouwen wordt de bal naar de back gespeeld, waarna een van de twee centrale verdedigers inschuift in de ’nummer 6-ruimte’. Hierdoor kan onder de eerste lijn van de druk worden uitgespeeld.

 
Diagram 14


Walter zijn team deed dit in een van zijn eerste wedstrijden bij Stuttgart. In de foto is te zien dat een van de twee centrale verdedigers is ingeschoven. De centrale verdediger had deze ruimte doordat de drie middenvelders hoger weg stonden.

Situatie 6


Conclusie
Er zijn natuurlijk variaties mogelijk binnen deze manieren van druk zetten. Bovendien kan er vanuit meerdere formaties druk worden gezet, maar om het artikel niet te groot te maken hebben we het bij deze opties gelaten. Als dit artikel goed bevalt, zal er nog een dergelijk artikel volgen. Laat ons dus via Twitter weten of het artikel is bevallen.

Tegenstanders kunnen uiteraard aanpassingen doen aan hun manier van druk zetten, op het moment dat de tegenstander elke keer onder de druk uitspeelt. Als jij als coach er echter voor zorgt dat jouw spelers weten wat de oplossingen zijn en zij in het veld zelf ook herkennen wat nodig is op welk moment, is jouw team ontzettend moeilijk om tegen te spelen.



 
Wil je het hele artikel lezen?

Log dan in met je account van TrainersMagazine of abonneer je op Het Voetbal KennisPlatform. Je hebt al toegang tot 1000+ artikelen voor minder dan drie tientjes per jaar.

Abonneren voor €29
Het Voetbal KennisPlatform is gratis voor totaalabonnees op TrainersMagazine
LOGIN
Log in met je trainerssite.nl account
Soortgelijke artikelen