Inloggen
Inloggen
Categorieën
Alle categorieën Leren van topcoaches Seniorentraining Juniorentraining Pupillentraining Vrouwen- en meisjestraining Keeperstraining Conditie- en coördinatietraining Techniektraining voetbal Technisch beleid voor voetbalclubs Communiceren & leiderschap Voetbaltactiek Boekenoverzicht Webcolleges
Hoe speel je door de linies heen: de zeven lessen van Canada
| Bedankt voor uw mening!
Dinsdag 25 Juni 2019
Als je wilt opbouwen van achteruit en tegen een zoneverdediging (zoals Canada) speelt, is het van belang om door de linies heen te spelen. Het gevolg was een tactische schouwspel waar Nederland niet altijd even goed mee om ging. Met Roeland ten Berge kijken we hoe Nederland dat beter kan doen. Een longread opgedeeld in zeven lessen.

Tekst: Paul van Veen

Samen met Roeland ten Berge analyseerden we deze wedstrijd en samen kwamen we tot de zeven wijze lessen die we kunnen leren van de wedstrijd tegen Canada.

1. Herken kansen en problemen
De eerste stap is altijd om te kijken hoe de tegenstander staat en hoe wij staan. Nederland koos er voor om in een kom op te bouwen, met Spitse er vlak voor. 



Afbeelding 1: De gekozen oplossing van Canada was duidelijk te zien. Als de bal bij het centrale duo van Nederland was, gaf één speler (licht) druk op de bal en liep - terwijl ze probeerde de passlijn naar Spitse af te schermen - langzaam naar de bal toe. De tweede spits van Canada liep in de rug van de eerste spits, om er zo zeker van te zijn dat de pass naar Spitse niet mogelijk was. 



Afbeelding 2: Bij de back doen ze precies hetzelfde. Eén van de spitsen geeft druk en loopt vanuit de passlijn van Spitse zet de passlijn eventueel dicht. Als Van Dongen hoger op ging staan, dan stapte de rechter middenvelder door op Van Dongen en zetten de spitsen nog steeds de passlijn naar Spitse dicht.

Een zeer overzichtelijke situatie, die snel te herkennen viel. Hier moet je je vervolgens op moet aanpassen. Dit is de basis waar de andere lessen op gebaseerd worden.


Mogelijke oplossingen
Een mogelijke oplossing is om Spitse weg te laten bewegen. Als zij een tegenstander meelokt, dan kan wellicht Bloodworth indribbelen. Je kunt ook kiezen voor een driemans opbouw, waarbij Spitse bijvoorbeeld centraal komt te spelen. In beide varianten is het belangrijk dat Groenen en Van de Donk dichter bij de bal gaan ondersteunen.


2. Voorkom het opbouwen in een ondertal
Door de gekozen manier van spelen was al vrij snel duidelijk dat je in een ondertal kwam te staan. 



Afbeelding 3: Je speelt met vier achterin, met Spitse er vlak voor en de overige spelers op de helft van de tegenpartij. De vijf spelers voorin staan weliswaar in een overtal, maar je staat zelf achterin in een ondertal: je bent in een 5-tegen-6 aan het opbouwen. Hierdoor is het erg moeilijk om de bal tussen de linies door te spelen.

De vraag is of je dit moet willen. Het waarschijnlijke idee/doel is om het middenveld van Canada weg te lokken om zo Spitse aan de bal te laten komen, maar dit lukte duidelijk niet. Samen met de spitsen konden de middenvelders eenvoudig voorkomen dat Spitse in balbezit kwam. En dat was de enige optie.



3. Een hoge back is tegen zonevoetbal niet altijd beter
Een hoge back is tegen een tegenstander die zonevoetbal speelt niet altijd beter. 



Afbeelding 4: Bloodworth heeft de bal ontvangen vanuit de achterbal. Je ziet Van Dongen hier hoog staan en hiermee lost ze eigenlijk een probleem voor Canada op. Ze loopt zelf in de dekking van de rechter centrale middenvelder in van Canada.



Afbeelding 5: Bloodworth speelt de bal naar Van Dongen en je ziet dat we al na één bal volledig onder druk staan. Van Dongen stond dus inderdaad gedekt. Uiteindelijk levert dit balverlies op.

Merk op dat Spitse in deze afbeelding vrij staat. Je moet er in mijn ogen alles aan doen om haar vrij te spelen.




Afbeelding 6: Als Van Dongen iets minder hoog gaat spelen en iets van de zijlijn af komt, dan kan ze in deze situatie Spitse bereiken, die vervolgens meteen naar de andere kant kan openen op bijvoorbeeld Groenen.


4. Speel tegen de looprichting in (verplaats het spel)
Om door de linies heen te spelen, is het belangrijk om tegen de looprichting van de tegenstander in te gaan spelen. Je lokt de tegenstander dus naar de ene kant om vervolgens het spel te verplaatsen naar de andere kant. Je zag Nederland te vaak zo spelen dat Canada slechts in één richting hoefde te bewegen.

Voorbeeld 1



Afbeelding 7 (herhaling): Laten we vorig voorbeeld vanuit een ander perspectief bekijken. Bloodworth krijgt de bal en wordt onder druk gezet, de tegenstander hoeft slechts één loopactie in te zetten om dat voor elkaar te krijgen. Vervolgens wordt de bal naar Van Dongen gespeeld. 




Afbeelding 8: Dit is precies in de looprichting van Canada. Op het moment dat Van Dongen de bal ontvangen heeft, hoeft de rechter middenvelder van Canada alleen maar haar loop te versnellen en ook zij heeft uiteindelijk maar in één richting gelopen. Hierdoor heb je alleen maar onder druk gestaan, zonder dat de tegenstander iets speciaals heeft gedaan en verlies je uiteindelijk de bal.

Voorbeeld 2




Afbeelding 9: Een ander voorbeeld. Spitse krijgt de bal aangerold van Van Veenendaal en wordt meteen onder druk gezet. Ze speelt de bal naar Van Lunteren en die staat ook meteen onder druk met de loopactie van Canada. Ook hier heeft Canada maar in één richting gelopen. Van Lunteren komt zo onder druk te staan dat ze bal over de zijlijn speelt.



Afbeelding 10: Wat je wilt, is dat je niet gedwongen wordt door Canada om de bal te spelen terwijl je dat nog niet wilt. Een mogelijke oplossing zou zijn om Dekker iets uit te laten stappen, zodat Van Lunteren de optie heeft om de bal eruit te halen. Spitse kan dan het middenveld in lopen, om daar hopelijk ingespeeld te worden.


Voorbeeld 3



Afbeelding 11
: In deze situatie speelt Bloodworth de bal naar Van Lunteren. Je ziet Canada naar deze kant schuiven en Van Lunteren onder druk zetten. 



Afbeelding 12: Van Lunteren speelt de bal naar Van der Sande 




Afbeelding 13: Je ziet de speler die Van Lunteren onder druk zette, de druk doorzetten (in dezelfde richting)




Afbeelding 14: Je ziet Van der Sande - onder druk gezet door Canada - een voorzet geven die te vroeg gegeven is. Immers, deze bal brengt de andere twee spitsen van Oranje in een 2-tegen-6.



Afbeelding 15: Beter is in mijn ogen dat de bal terug gaat naar Van Lunteren en dan heb je (eindelijk) de bal zonder druk op het middenveld. De tegenstander moet dan draaien en zo heb je (even) de tijd om zonder druk door de linies heen te spelen. Dat zijn volgens mij de momenten waar je naar op zoek bent.


5. Speel rond met een doel
Rondspelen doe je met een doel. Dit doe je om de tegenstander te laten lopen en te proberen om de bal door de linies heen te spelen. Dat betekent geduld hebben, dat je steeds loert om door de linies heen te spelen en wacht op het juiste moment om dat te doen. 

Een voorbeeld




Afbeelding 16: Van Lunteren krijgt de bal aangerold van Van Veenendaal. Je zou er eventueel voor kunnen kiezen om nu snel te handelen, omdat er een speler van Canada uit positie is. Op zich geen probleem om te wachten. 




Afbeelding 17: Van Lunteren kiest voor de breedtepass op Bloodworth. Nederland staat weer in de organisatie om op te bouwen, maar merk op dat Canada ook alweer bijna in de organisatie staat. Je begint weer van voren af aan.




Afbeelding 18: Van Lunteren ontvangt de bal weer van Bloodworth en 11 seconden later zijn we nog niet veel verder. De achterste vier staan stil, de bal naar Spitse is onmogelijk en de overige spelers staan te ver weg.




Afbeelding 19: De bal gaat naar Dekker. Er is niets veranderd.



Afbeelding 20: Dekker speelt de bal uiteindelijk naar Van Dongen. Merk op dat Van Dongen nu een stuk minder hoog staat (dat is goed!), waardoor de rechtshalf van Canada niet door op de bal kan lopen. 



Afbeelding 21: Van Dongen speelt de bal terug naar Bloodworth en je kunt zien aan de houding van Canada dat ze op rustig tempo de organisatie weer de andere kant op dicht gaan zetten.



Afbeelding 22: Zonder het de tegenstander echt moeilijk te hebben gemaakt en tegen een volledig georganiseerde tegenstander komt er vanuit het niets een lange bal. Dit is een hele moeilijke bal over die afstand en gaat uiteindelijk ook uit.


Mogelijke oplossing
Door het verplaatsen van het spel trek je het uit elkaar. Als Groenen of Van de Donk in de bal komen kunnen ze kaatsen op Spitse die dan ingedraaid tussen de linies staat.


Voorbeeld 2



Afbeelding 23: Van Dongen speelt de bal naar Spitse. 




Afbeelding 24: Je neemt hier een risico, want Spitse staat tussen meerdere spelers in en wordt van achteren vol onder druk gezet. Toch gaat ze goed met de situatie om en kiest misschien wel voor de beste optie: ze speelt de bal naar de vrije kant.




Afbeelding 25: De opbouw is gelukt. We hebben de tegenstander gelokt, we hebben Dekker ingespeeld die zonder druk kan aannemen en aan de andere kant Van Lunteren vrij kan spelen. Met die pass  je 4 tegenstanders uitspelen.



Afbeelding 26: Dekker besluit niet alleen om rustig aan te doen, maar ook naar Bloodworth terug te passen. Nederland lost hiermee het probleem dat Canada even had op en Canada staat weer in de organisatie. De vraag die je hardop mag stellen: wat wil je met de opbouw bereiken? Het tempo uit de wedstrijd halen of proberen mensen vrij te spelen?

 
6. Handel snel
In het vorige punt werd aangegeven dat je geduld moet hebben en je moment af moet wachten, maar dat betekent niet dat je rustig kunt handelen. Als je dit namelijk doet, mis je niet alleen mogelijkheden om door de linies heen te spelen, maar je kunt zelfs ook in de problemen komen waardoor je balverlies kunt leiden.

Voorbeeld 1



Afbeelding 27: De bal is van Dekker naar Van Dongen gegaan. 



Afbeelding 28: Van Dongen lokt de tegenstander naar die kant en speelt de bal vervolgens terug Bloodworth. 




Afbeelding 29: Bloodworth ontvangt de bal en treuzelt



Afbeelding 30: Ze houdt ongeveer vier seconden balbezit, laat zichzelf onder druk zetten en laat zich verleiden tot een verkeerde keus. Ze speelt Van Dongen die zelf ook weer onder druk komt te staan. De oplossing is om sneller te handelen en om Dekker in te spelen, omdat daar ruimte is ontstaan.


Voorbeeld 2




Afbeelding 31: In deze situatie kiest Nederland voor drie achterop en Van Dongen weer hoog. Bloodworth ontvangt de bal




Afbeelding 32: Na ongeveer vier seconden balbezit levert dit een situatie op waar je eigenlijk geen kant meer op kan


Afbeelding 33: Nog een seconde later kan Bloodworth niets anders dan een lange bal geven die Canada balbezit op het middenveld oplevert


7. Maak de onderlinge afstanden niet te groot
Om combinatievoetbal te spelen, moet je door de afstanden niet te groot maken. In mijn ogen stond het Nederlands elftal veel te ver uit elkaar om combinaties op te kunnen zetten.

Voorbeeld 1



Afbeelding 34: Deze situatie laat zien in welke problemen je kunt komen. Bloodworth speelt de bal naar Van Dongen op het moment dat Spitse naar de andere kant is uit geweken. Bloodworth kan makkelijk onder druk gezet worden, omdat Canada niet bang hoeft te zijn voor een bal door de linies heen. Van Dongen kan vervolgens ook makkelijk druk gezet worden.




Afbeelding 35: Hier is goed te zien waar Groenen helemaal vandaan moet komen om te gaan ondersteunen in deze situatie.




Afbeelding 36: Van Dongen weet de bal nog te spelen op Martens, maar dit is een rechte pass en dus makkelijk te verdedigen. Voor combinatievoetbal door de linies heen zijn driehoekjes belangrijk, maar de driehoek Van Dongen-Martens-Groenen is bijna 30 meter. Op die manier kun je niet door de linies heen spelen. 

Voorbeeld 2



Afbeelding 37: Doordat we het veld erg groot houden, betekent dit ook dat je meer meters moet maken. In deze afbeelding is de tegenstander naar rechts gelokt, hebben we de bal er uit gehaald en heeft Spitse op de helft van de tegenpartij de bal. Het enige probleem aan deze situatie is dat ook de spelers van Nederland het niet meer kunnen belopen en nog met vier op de rechterkant staan. 




Afbeelding 38: Spitse weet Martens tussen de linies in aan te spelen, die met het gezicht naar het doel van de tegenstander kan door draaien.



Afbeelding 39: Maar ze heeft te weinig opties waar Canada rekening mee hoeft te houden. Daardoor komt ze tussen vier spelers van Canada in te staan, moet ze de bal afkappen en de bal terug spelen. 


Conclusie
Nederland had Canada veel meer moeten laten lopen door het spel te verplaatsen. Door bijvoorbeeld de backs iets lager te laten spelen ontstaat er meer ruimte tussen de linies. Daarnaast zou ik er voor kiezen om Groenen en Van de Donk meer bij de eerste opbouw te betrekken. De goal van Beresteyn is een goed voorbeeld, zij het op een ander gedeelte van het veld.


Afbeelding 40: Beresteyn dribbelt (vanaf de zijlijn) helemaal naar binnen waardoor de verdedigers moeten draaien met hun gezichtsveld


Afbeelding 41: Ze speelt de bal op Miedema die de bal naar buiten speelt


Afbeelding 42: Deze wordt direct weer tegendraads terug gespeeld. De verdedigers van Canada moeten dus steeds draaien en dan gaan ze gaten laten vallen. 


De gewenste situatie


Afbeelding 43: Het is belangrijk om te realiseren waar je naar toe wilt. Dit is volgens mij de situatie waar we graag in willen zitten. Spitse die de bal op de helft van de tegenstander heeft en door de linies heen kan spelen. Je wilt graag creatieve spelers als Van de Donk en Groenen aan de bal hebben, dan komen ze in hun kracht. 
 
Wilt u het hele artikel lezen?

Log dan in met je account van TrainersMagazine of abonneer je op Het Voetbal KennisPlatform. Je hebt al toegang tot 1000+ artikelen voor minder dan drie tientjes per jaar.

Abonneren voor €29

Of: spaar voor een gratis abonnement door te winkelen in onze webshop

Spaaractie
Het Voetbal KennisPlatform is gratis voor totaalabonnees op TrainersMagazine
LOGIN
Log in met je trainerssite.nl account
Soortgelijke artikelen